Culturen: Portugal & VAE

Ik heb voor twee landen gekozen die heel verschillend zijn en waar ik zelf ooit op vakantie geweest ben. Ik ben 5 jaar geleden in Portugal geweest en 8 jaar geleden in Dubai. Ik vond beide plekken heel bijzonder, omdat ze heel anders zijn dan de Nederlandse cultuur.

Verenigde Arabische Emiraten (niet-westers)

Dubai ligt in de Verenigde Arabische Emiraten. De rijkdom is hier (en in andere steden in de VAE) enorm. Zelfs de politie rijdt er in luxe sportwagens. Het lijkt me leuk om de verschillen te onderzoeken met een westers land. Hieronder twee foto's van onze vakantie: op de foto links ben ik in een van de grootste waterparken ter wereld. We konden met dolfijnen zwemmen. De foto rechts was het uitzicht van ons hotel.

Portugal (westers)

Portugal ligt naast Spanje. We zijn er een paar keer op vakantie geweest. Ik herinner me van Portugal vooral nog dat je er geweldig kunt surfen en dat het eten er erg lekker was. We kochten vaak verse tonijn op de markt en legden dat op de BBQ.

Portugal heeft een lange geschiedenis die begint in de middeleeuwen. In 1139, tijdens de Reconquista, werd Portugal onafhankelijk van de Moren. In de vroegmoderne tijd groeide het land uit tot een groot rijk met gebieden in Afrika, Azië en Zuid-Amerika. Maar in de volgende eeuwen verloor het rijk steeds meer grond. In 1999 stopte het met kolonies toen Macau aan China werd overgedragen. In de 20e eeuw was Portugal een tijdlang een dictatuur, maar dat veranderde met de Anjerrevolutie in 1974.

In Brazilië is door het koloniale verleden de voertaal Portugees.

Omgangsvormen

Portugezen zijn echt vriendelijk en gastvrij. Ze vinden beleefdheid belangrijk, vooral tegenover ouderen. Bij begroetingen geven ze vaak een hand en soms een zoen op de wang. Ze helpen je graag en vinden het ook niet erg als je ze niet zo goed verstaat.

Sociale gewoonten

Familie en vrienden zijn superbelangrijk. Ze houden van feestjes en familiebijeenkomsten, vooral met uitgebreide maaltijden en natuurlijk alcohol.

Opvoeding

Ouders moedigen hun kinderen aan om zelfstandig te zijn en goed hun best te doen op school. Ze zorgen voor een liefdevolle opvoeding, maar kunnen ook wel streng zijn tegen hun kinderen.

Religies

De meeste mensen in Portugal zijn rooms-katholiek. Ze vieren religieuze feesten zoals Pasen en Kerstmis uitgebreid, en religie speelt een grote rol in hun dagelijks leven.

Feesten

Belangrijke feesten zijn het Carnaval, het Festa de São João in Porto en de jaarlijkse Fado-muziekfestivals. Deze feesten zijn vaak super kleurrijk en vol cultuur.

Feestdagen: naast de bekende christelijke religieuze feestdagen als Kerstmis en Pasen kent Portugal ook een aantal eigen feestdagen. Ook kennen streken, steden en dorpen daarnaast nog hun lokale feestdagen waarop winkels en attracties gesloten kunnen zijn.

Eetgewoonten

In Portugal eten ze veel gerechten zoals bacalhau (gezouten kabeljauw) en pastéis de nata (custardtaartjes). Maaltijden zijn vaak een sociale aangelegenheid waar families en vrienden samenkomen. Omdat Portugal vlakbij zee ligt, wordt er heel veel vis gegeten.

In Noord-Portugal wordt heel veel wijn gemaakt. Vinho verde is een bekende frisse Portugese wijn.

Muziek

Fado is een belangrijke muziekstijl in Portugal, bekend om zijn melancholie en nostalgie. Bekende artiesten zijn Amália Rodrigues en Carlos do Carmo.

Architectuur

In Portugal zie je veel historische gebouwen, zoals het Jerónimos-klooster, en moderne gebouwen in steden zoals Lissabon en Porto. Er zijn ook prachtige moderne gebouwen.

Vrije tijdsbesteding

Populaire activiteiten zijn wandelen, stranden bezoeken en meedoen aan lokale festivals en evenementen.

De vrijetijdsbesteding verschilt erg per leeftijd. Oudere mannen in Portugal hangen vaak rond in parkjes of bij cafés om te praten, kaarten of schaken. Sommigen lezen het sportnieuws. Hun vrouwen, die vaak in het zwart gekleed zijn, gaan winkelen of naar de markt. Ze zitten ook regelmatig in groepen in het café om bij te kletsen. Als ze naar het park gaan, doen ze dat meestal met dochters of kleinkinderen.

Jongeren vervelen zich vaak op zondag, omdat er weinig te doen is. Buiten de grote steden zijn er meestal maar een paar dingen te doen, zoals padvinderij, de plaatselijke voetbalclub of een bioscoop. In Portugal zijn er relatief weinig leden van verenigingen, wat een typisch mediterraan kenmerk is. Dorpen lijken vaak uitgestorven omdat mensen overdag vaak de ramen afschermen.

Kunst

Portugal heeft een rijke kunstgeschiedenis met beroemde schilders zoals Columbano Bordalo Pinheiro en moderne kunstgalerijen in steden zoals Lissabon. Columbano leefde in het begin van de 20e eeuw en wordt gezien als de grootste realistische kunstenaar van Portugal.

Kleding

Casual en comfortabele kleding is normaal. Mode varieert van trendy in de steden tot traditioneel op het platteland. De traditionele kleding ziet er prachtig uit.

Verenigde Arabische Emiraten (VAE)

Rond 1830 werden Dubai en Abu Dhabi overgenomen door de Bani Yas-stam uit de Liwa-oase. De Al Maktoem-familie leidde deze overname en regeert nog steeds over de emiraten. In 1892 tekenden zeven emiraten een verdrag met het Verenigd Koninkrijk, waarin ze beloofden geen andere relaties aan te gaan dan met de Britten. Pas in 1971 verlieten de Britse troepen de Perzische Golf en op 2 december 1971 werden de Verenigde Arabische Emiraten onafhankelijk. Tot 1972 bestond de unie uit zes emiraten; in 1972 voegde Ras al-Khaimah zich als zevende emir aan de unie toe. Sinds de jaren negentig van de twintigste eeuw worden de emiraten snel gemoderniseerd.

Omgangsvormen

In de VAE is respect voor de lokale cultuur en religie heel belangrijk. Formele omgangsvormen zijn gebruikelijk, vooral bij zakelijke en formele gelegenheden. Handdrukken zijn normaal, maar mannen en vrouwen die niet getrouwd of familie zijn, vermijden fysieke aanraking.

Mannen kunnen in de VAE meerdere vrouwen hebben. De meeste mannen hebben maar 1 vrouw, maar ongeveer een kwart van de mannen heeft 2 of meer vrouwen.

Sociale gewoonten

Familie speelt een centrale rol in de samenleving. Sociale bijeenkomsten zijn vaak gericht op familie en gemeenschap, met veel nadruk op gastvrijheid.

Opvoeding

Ouders hechten veel waarde aan academisch succes en discipline, en er is een mix van traditionele Arabische waarden en moderne opvoedmethoden.

Religies

Islam is de belangrijkste religie en beïnvloedt veel aspecten van het dagelijks leven, zoals wetgeving en sociale normen. Andere religies komen vooral door migratie. De meeste moslims zijn soennitisch — de meest gangbare stroming van de islam (90%). Soennieten en sjiieten hebben vaak conflicten met elkaar. In de VAE valt dat mee, omdat er relatief weinig sjiieten zijn.

Ramadan en Eid-feesten zijn belangrijke momenten.

Feesten

Belangrijke feestdagen zijn het suikerfeest Eid al-Fitr, Eid al-Adha en de Nationale Dag van de VAE. Deze feestdagen worden vaak met grote vieringen en evenementen gevierd.

Er is waarschijnlijk geen spectaculairdere plek om het suikerfeest te vieren dan in Dubai:

Eetgewoonten

De keuken in de VAE bevat gerechten zoals shawarma, hummus en kebabs. Maaltijden zijn vaak sociale gebeurtenissen, vooral tijdens Ramadan na zonsondergang.

Architectuur

De VAE staan bekend om hun ultramoderne gebouwen zoals de Burj Khalifa en de Palm Jumeirah. Traditionele Arabische ontwerpen zijn ook zichtbaar.

Er zijn nog maar weinig traditionele gebouwen te vinden, de meeste Emiraten willen vooral hoge, spectaculaire en dure gebouwen. Om een beeld te krijgen van de traditionele architectuur is zelfs een stad nagebouwd:

Muziek

De muziek in de VAE bestaat uit traditionele Arabische muziek met instrumenten zoals de oud en de darbuka, evenals moderne Arabische popmuziek.

Vrije tijdsbesteding

In de VAE werken veel gastarbeiders uit de hele regio. Er zijn ook veel westerse expats die vaak goede banen hebben. Aan de onderkant van de arbeidsmarkt werken veel gastarbeiders uit Zuid-Azië. Zij hebben vaak te maken met slechte omstandigheden en weinig rechten. Ze hebben nauwelijks tijd en geld voor vrije tijd.

De welvarende mensen in de VAE houden van luxe winkelen, dineren in chique restaurants, en recreatieve activiteiten zoals indoor skiën en moderne attracties bezoeken. De grote steden zoals Dubai en Abu Dhabi hebben enorm veel entertainmentmogelijkheden.

Kunst

De kunstscene in de grote steden in de VAE is modern en dynamisch, met invloedrijke galeries en festivals zoals Art Dubai.

Traditionele kunst uit de Emiraten draait om Arabische kalligrafie, waarbij het Arabische schrift wordt gebruikt om mooie patronen te maken. Ook arabeske patronen en islamitische geometrische patronen zoals girih zijn belangrijk in deze kunst.

Kleding

De kleding in de VAE is vaak formeel en conservatief, met veel traditionele kleding zoals abaya's voor vrouwen en kandura's voor mannen.

Verschillen en overeenkomsten

Verschillen

1. Religie: in Portugal is de meerderheid rooms-katholiek, terwijl islam de belangrijkste religie is in de VAE.
2. Architectuur: Portugal heeft een mix van historische en moderne gebouwen, terwijl de VAE beroemd zijn om hun ultramoderne en futuristische gebouwen.
3. Eetgewoonten: de Portugese keuken heeft veel visgerechten en gebak, terwijl in de VAE gerechten zoals shawarma en hummus populair zijn.
4. Kleding: in Portugal is casual kleding gebruikelijk, terwijl in de VAE formele en conservatieve kleding de norm is.

Overeenkomsten

1. Familie: in beide landen speelt familie een superbelangrijke rol in de samenleving.
2. Gastvrijheid: zowel in Portugal als in de VAE vinden mensen gastvrijheid heel belangrijk bij sociale interacties en het ontvangen van bezoekers.
3. Feestdagen: beide landen hebben belangrijke feestdagen die uitgebreid worden gevierd met veel sociale evenementen en festiviteiten.

Reflectie

Wat me vooral opvalt bij het vergelijken van Portugal en de VAE is hoe sterk het geloof de cultuur bepaalt in beide landen.

In Portugal, waar de meerderheid rooms-katholiek is, zie je dat feesten en tradities sterk door religie worden beïnvloed, wat ook van invloed is op hun sociale en eetgewoonten.

In de VAE daarentegen, waar islam de belangrijkste religie is, merk je dat religieuze normen en waarden echt alles beïnvloeden, van omgangsvormen tot kleding en maaltijden tijdens Ramadan.

Het is ook opvallend hoe anders de architectuur in beide landen is: Portugal heeft oude historische gebouwen zoals kloosters, terwijl de VAE bekend zijn om hun supermoderne gebouwen zoals de Burj Khalifa. Dit laat zien hoe de welvaart in een land een grote invloed heeft op de cultuur.

Wat ik niet had verwacht, is hoe sterk religie en cultuur de dagelijkse levensstijl in de VAE beïnvloeden, vooral hoe mensen zich kleden en hun sociale normen. Dit laat zien hoe belangrijk religie en cultuur zijn in het bepalen van dagelijkse gewoonten en interacties.

Ik heb er ook nooit over nagedacht dat een niet-westers land ook veel meer rijkdom kan hebben dan westerse landen. In de VAE is zoveel geld, dat dit het dagelijks leven en daarmee de cultuur totaal heeft veranderd.

Conclusie: welvaart en religie zijn twee hele belangrijke factoren die de cultuur in een samenleving bepalen.